Coming Back · 7 min basa
Paano bumalik sa pagdarasal pagkatapos ng mahabang panahon
Bago tayo magsimula: kunin ang nakakatulong, iwan ang iba.
Inilathala Oktubre 18, 2026
Nagsisimula ang pagbabalik sa dasal gaya ng anumang pagbabalik: sa isang maliit na hakbang, ngayon, kung ano ka man ngayon. Hindi pagkatapos mong ayusin ang buhay mo, at hindi pagkatapos mong maramdamang karapat-dapat ka na. Ang isang dasal na inialay nang tapat ay totoong simula. Hindi kailangan ni Allah na dumating kang perpekto. Dumating ka nang tapat.
Baka ilang buwan na, o ilang taon, mula noong isang mabigat na panahon o isang unti-unting paglayo. O baka bago ka pa lang sa Islam, at bawat video tungkol sa dasal ay parang pagsusulit na bagsak ka na agad. Alinman doon, ang bigat na nararamdaman mo ay hindi patunay na hindi ka bagay sa banig-dasalan.
Ano ang maaaring nangyayari
Kadalasan, hindi katamaran ang naglalayo sa tao. Hiya ito, o kahihiyan sa sarili. Ayon sa mga psychologist, ang guilt (tungkol sa isang bagay na ginawa mo) ay kadalasang nagtutulak sa pag-aayos, habang ang hiya (hatol sa buong pagkatao mo) ay kadalasang nagtutulak na magtago o tumakas. Ang “matagal na akong hindi nagdarasal” ay guilt, at puwede ka nitong dalhin sa mabuti. Ang “masama akong Muslim at ayaw na sa akin ni Allah” ay hiya, at inilalayo ka nito sa makakatulong sa iyo. Kung malaking bahagi nito ang guilt, baka makatulong ang pagninilay na ito tungkol sa pagdadala ng guilt.
Sa isip mo, parang kailangang bayaran ng unang dasal mo ang lahat ng nalampasan. Hindi ganoon.
May mga praktikal na hadlang din. Baka nakalimutan mo na ang mga salita o ang pagkakasunod-sunod. Baka natatakot kang may makapansin sa masjid (moske). Totoo ang hiya: baka akala ng pamilya mo ay nagdarasal ka, kaya ang pagsisimula ulit ay parang pag-amin na huminto ka. Kung Balik-Islam ka (Pilipinong yumakap sa Islam), baka ngayon ka pa lang nag-aaral, bilang adult, habang hindi ito naiintindihan ng pamilya mo.
Marami ang naghihintay munang maramdamang handa na sila. Kadalasan, dumarating ang pakiramdam pagkatapos gawin, hindi bago.
Ang iniaalok ng Islam dito
Kinakausap ni Allah ang mga taong nagkasala sa sarili nila at sinasabi Niyang huwag silang mawalan ng pag-asa sa Kanyang awa, dahil pinatatawad Niya ang lahat ng kasalanan (Qur’an 39:53). Gaano ka man katagal nawala, para rin sa iyo ang mga salitang ito.
Sa isang hadith qudsi (mga salita ni Allah na ipinahayag ng Propeta, sumakanya nawa ang kapayapaan), sinabi ni Allah na ganoon Siya sa Kanyang lingkod ayon sa inaasahan nito sa Kanya. Kung lalapit ka sa Kanya nang isang dangkal, lalapit Siya nang kasinghaba ng isang braso; kung lalapit ka sa Kanya nang naglalakad, sasalubungin ka Niya nang patakbo (Sahih al-Bukhari 7405; Sahih Muslim 2675a). Ang unang dasal mo pagbalik ay ang paglalakad na iyon, at hindi saradong pinto ang pinupuntahan mo.
Sinasabi rin ni Allah na humingi tayo ng tulong sa pamamagitan ng pagtitiis at pagdarasal, at talagang mabigat ang dasal maliban sa mga mapagpakumbaba sa Kanya (Qur’an 2:45). Kaya kung mabigat ito sa iyo, hindi ka kakaiba o sira.
Hindi ginawang pabigat lang ang dasal. Narinig ng isang kasamahan na sinabi ng Propeta (sumakanya nawa ang kapayapaan) kay Bilal na tumawag na para sa dasal, para makapagpahinga sila rito (Sunan Abi Dawud 4985, may gradong sahih ayon kay al-Albani). Sa paglipas ng panahon, puwedeng maging pahingahan ang dasal.
Nag-aalala ka ba sa mga dasal na nalampasan mo? Mahalagang tanong iyan, kaya magtanong sa isang kwalipikadong iskolar na nakakaalam ng sitwasyon mo. Pero huwag mong hayaang pigilan ka nito na gawin ang susunod na dasal.
Isang maliit na hakbang ngayong gabi
- Maghanda ng tahimik na sulok. Isang malinis na lugar, banig o malinis na tela, at naka-silent ang cellphone. Bago magsimula, dahan-dahang ibuga ang hininga nang ilang beses. Mag-set ng mahinahong paalala para sa susunod na oras ng dasal, isang mabait na alarm, hindi alarm ng konsensya.
- Pangalanan ang isang hadlang. Isulat ang isang tapat na pangungusap tungkol sa naglayo sa iyo: “Hindi ko na maalala ang mga hakbang.” “Wala akong mapagdasalan sa trabaho.” “Pakiramdam ko, nagkukunwari lang ako.” Pagkatapos, pumili ng isang hadlang na aalisin mo ngayong linggo.
- Magsimula sa isang dasal na kaya mong panatilihin. Baka ang Isha (dasal sa gabi) bago matulog, o ang Maghrib (dasal sa paglubog ng araw) pagdating mo sa bahay. Ang limang araw-araw na dasal ang layunin; ang isang dasal na tapat na pinananatili ang simula ng paglalakad. Itinuro ng Propeta (sumakanya nawa ang kapayapaan) na ang mga gawaing pinakamamahal ni Allah ay ang pinakatuloy-tuloy, kahit maliit (Sahih al-Bukhari 6464; Sahih Muslim 783b), at na madali ang relihiyon, at ang sinumang magpapabigat dito sa sarili ay matatalo rin nito (Sahih al-Bukhari 39). Pag-aralan muli ang wudu (ang paghuhugas bago magdasal) at ang mga hakbang mula sa isang pinagkakatiwalaang guro, nang hindi nahihiya. Lahat tayo ay natuto rin minsan.
- Bumigkas ng maikling du’a, isang personal na panalangin. Nanalangin si Propeta Ibrahim (sumakanya nawa ang kapayapaan): Rabbij’alni muqimas-salati wa min dhurriyyati, Rabbana wa taqabbal du’a. Ang kahulugan: Panginoon ko, gawin Mo akong isang nagpapanatili ng dasal, at pati ang ilan sa aking mga inapo; Panginoon namin, tanggapin Mo ang aking panalangin (Qur’an 14:40). O kaya, simple lang: “Ya Allah, matagal akong nawala. Nandito na ako. Tulungan Mo akong manatili.”
- Humanap ng isang mabait na tao. Magtanong sa pinakamalapit na masjid kung may nagtuturo ng mga batayan. Puwede mong sabihin lang, “Gusto ko pong matutong magdasal ulit.” Ang isang imam o ustadz (guro ng Islam) ay puwedeng sumabay sa iyo.
Mga tanong na pagninilayan
- Ano ang unang naglayo sa iyo sa dasal, at totoo pa rin ba ang dahilang iyon ngayon?
- Kapag iniisip mong bumalik, ano ang inaakala mong iniisip ni Allah? Saan galing ang larawang iyon?
- Sino ang puwede mong kasabay mag-aral nang hindi ka nahuhusgahan?
- Kung may isang bagay kang sasabihin kay Allah sa unang dasal mo pagbalik, ano iyon?
Kailan dapat humingi ng dagdag na tulong
- Kung ang hiya sa hindi pagdarasal ay naging palagiang takot, o pakiramdam na hindi ka na maliligtas, kausapin ang isang mabait na iskolar at isang counselor.
- Kung paulit-ulit kang nagwu-wudu o nagdarasal dahil parang hindi kailanman tama, baka ito ay waswas, mga bulong ng pagdududa na kusang sumisingit sa isip. Kailangan nito ng mabait na iskolar at ng isang Muslim na mental-health professional.
- Kung hindi lang dasal kundi lahat ay mabigat nang ilang linggo na, kumausap ng doktor o counselor. Ang paghingi ng tulong ay hindi tanda ng mahinang pananampalataya.
- Kung bago ka sa Islam at hindi ka ligtas sa bahay, lumapit sa taong pinagkakatiwalaan mo. Makakatulong ang aming safety page.
- Para sa mga hatol tungkol sa pagdarasal sa trabaho, sa night shift, o sa biyahe, magtanong sa isang kwalipikadong iskolar.
- Kung naiisip mong saktan ang sarili mo, pakiusap, humingi ng tulong ngayon din. Nasa ibaba ang mga numero.
Mga sanggunian
- Qur’an 39:53
- Qur’an 2:45
- Qur’an 14:40
- Sahih al-Bukhari 7405; Sahih Muslim 2675a
- Sahih al-Bukhari 6464; Sahih Muslim 783b
- Sahih al-Bukhari 39
- Sunan Abi Dawud 4985, may gradong sahih (al-Albani)
- Tangney, J. P., Stuewig, J., and Mashek, D. J. (2007). Moral emotions and moral behavior. Annual Review of Psychology, 58, 345–372.
Ang mga kahulugan ng Qur’an dito ay isinalaysay sa sarili naming simpleng salita at sinuri laban sa salin ng Sahih International sa quran.com. Hindi ito literal na salin.
Ang OurDiwa ay espasyo para magnilay — hindi therapy o emergency care.